Trong bối cảnh BIM ngày càng mở rộng sang giai đoạn vận hành công trình, Hướng dẫn khai thác dữ liệu xây dựng trong BIM được xem là một hướng dẫn quan trọng dành cho chủ đầu tư. Tài liệu tập trung vào việc thúc đẩy khai thác dữ liệu xây dựng thông qua BIM, đặc biệt trong giai đoạn vận hành & bảo trì công trình.
Không chỉ phân tích lợi ích và ý nghĩa của BIM đối với quản lý tài sản, Hướng dẫn này còn giới thiệu nhiều use case và ví dụ thực tế, giúp doanh nghiệp hình dung rõ hơn cách BIM có thể được ứng dụng trong thực tiễn vận hành. Đây là tài liệu hữu ích cho các chủ đầu tư đang hướng đến tối ưu hiệu quả quản lý, nâng cao giá trị tài sản và cải thiện khả năng khai thác dữ liệu công trình trong dài hạn.
Tìm hiểu thêm: HƯỚNG DẪN WORKFLOW BIM TIÊU CHUẨN VÀ ỨNG DỤNG TRONG XÂY DỰNG
Dữ liệu xây dựng có thể được chia thành 4 nhóm chính. Khi kết hợp các loại dữ liệu này, nhiều thông tin liên quan đến công trình có thể được trực quan hóa và khai thác hiệu quả hơn.
Đây là dữ liệu BIM chủ yếu được tạo bởi đơn vị thiết kế và thi công.
Không chỉ bao gồm hình học công trình, dữ liệu BIM còn chứa các thông tin như:Diện tích, Chiều cao, Công năng sử dụng và Thông số kỹ thuật công trình. Khi được liên kết với các ID định danh như mã bất động sản, dữ liệu BIM có thể kết nối với ba nhóm dữ liệu còn lại.
Đây là dữ liệu được tạo ra trong quá trình quản lý và vận hành công trình.
Bao gồm: Dữ liệu kiểm tra định kỳ, Lịch sử sửa chữa & bảo trì, Dữ liệu doanh thu và Thông tin tenant/người thuê
Đây là dữ liệu quan sát và giám sát theo thời gian thực trong quá trình vận hành công trình.
Bao gồm: Dữ liệu lưu lượng người, Mức độ sử dụng không gian, Trạng thái vận hành hệ thống và Dữ liệu IoT / sensor monitoring
Đây là dữ liệu đánh giá được xây dựng theo các tiêu chuẩn hoặc quy định từ cơ quan quản lý và tổ chức chuyên môn.
Bao gồm: Giá giao dịch bất động sản, Hiệu suất công trình, Chỉ số đánh giá tài sản và Dữ liệu benchmark & performance.
Việc ứng dụng dữ liệu xây dựng vào công tác vận hành & quản lý không chỉ mang lại giá trị xã hội như nâng cao khả năng phòng chống thiên tai hay thúc đẩy phát triển đô thị, mà còn tạo ra nhiều lợi ích kinh tế như tối ưu chi phí và nâng cao hiệu quả vận hành.
Tuy nhiên, do BIM cũng phát sinh chi phí xây dựng và cập nhật dữ liệu, nên cần cân nhắc giữa lợi ích và chi phí để xác định trường hợp ứng dụng phù hợp.
BIM Data × Dữ liệu lưu trữ
(Kết quả kiểm tra, dữ liệu xuống cấp/sự cố, thời gian vận hành thiết bị...)
Giúp thực hiện công tác bảo trì, kiểm tra và vệ sinh hiệu quả hơn. Việc tối ưu thời điểm và mức độ ưu tiên sửa chữa giúp giảm chi phí bảo trì.
BIM Data × Dữ liệu Index
(Dữ liệu EPD – Environmental Product Declaration)
Việc sử dụng dữ liệu CO₂ của vật liệu và sản phẩm giúp đơn giản hóa quá trình tính toán phát thải carbon trong toàn bộ vòng đời công trình.
BIM Data × Dữ liệu lưu trữ × Dữ liệu thời gian thực
Bằng cách quản lý hệ thống điều hòa không khí hiệu quả, có thể tạo ra không gian thoải mái cho người sử dụng đồng thời giảm thiểu chi phí điện năng.
BIM Data × Dữ liệu lưu trữ
(Thông tin hợp đồng thuê, doanh thu tòa nhà, chi phí vận hành...)
Nó cho phép quản lý hợp đồng thuê nhà hiệu quả. Việc quản lý hợp đồng thuê và tạo báo cáo về người thuê nhà có thể được tự động hóa.
BIM Data × Dữ liệu lưu trữ × Dữ liệu thời gian thực
Hệ thống này cho phép bạn hình dung mức độ tắc nghẽn của các phòng họp và nhà vệ sinh, giúp tăng sự tiện lợi.
BIM Data × Dữ liệu lưu trữ × Dữ liệu thời gian thực
Điều này cho phép bạn cải thiện tỷ lệ sử dụng văn phòng, tối ưu hóa bố cục văn phòng và tối ưu hóa nhân sự.
Dữ liệu BIM phục vụ vận hành & bảo trì công trình được xây dựng và khai thác theo quy trình dưới đây.
Để tái cấu trúc dữ liệu BIM từ giai đoạn thiết kế – thi công sang phù hợp với vận hành & bảo trì, cần xây dựng quy tắc phân loại dữ liệu. Bao gồm: Phân loại không gian theo quản lý tài sản, Phân loại phục vụ kiểm tra & bảo trì và Xây dựng cấu trúc dữ liệu phục vụ FM/BM
Dựa trên trường hợp sử dụng mong muốn sẽ xem xét các dữ liệu cần thiết. Trong bảo trì và quản lý, thông tin về khu vực và thông tin về thiết bị/vật liệu là những dữ liệu đặc biệt quan trọng.
Dựa trên điểm 1 và 2, một Chỉ số Kỹ thuật (EIR) sẽ được tạo ra cho việc tạo BIM phục vụ bảo trì và vận hành. EIR sẽ quy định các yêu cầu như mục đích và lịch trình sử dụng BIM, Mức độ chi tiết dữ liệu (LOD) của dữ liệu BIM, và vai trò, trách nhiệm theo hợp đồng.
Tìm hiểu thêm : EIR và BEP
Tìm hiểu thêm: LOD
Dựa trên EIR đã thiết lập, chủ đầu tư sẽ giao nhiệm vụ cho đơn vị thiết kế hoặc thi công triển khai dữ liệu BIM phục vụ vận hành.
Mô hình BIM được sử dụng cho công tác bảo trì và quản lý dựa trên LOD (Level of Development), tương đương với mô hình BIM thiết kế, với các thông tin bổ sung được hoàn thiện trong giai đoạn thi công (như thông tin lắp đặt thiết bị, mã số phụ tùng thiết bị và tuổi thọ).
Đối với các công trình hiện có, dữ liệu BIM bảo trì được tạo ra từ các tài liệu thiết kế hiện có và khảo sát tình trạng hiện tại.
Sau khi hoàn thiện, dữ liệu BIM sẽ được liên kết với các hệ thống quản lý bất động sản, công cụ quản lý vận hành cũng như các nền tảng ERP, FM. Việc đồng bộ này giúp dữ liệu BIM không chỉ dừng lại ở mô hình trực quan, mà còn được khai thác trực tiếp trong các hoạt động vận hành, bảo trì và quản lý tài sản thực tế.
Tìm hiểu thêm: BIM CHO VẬN HÀNH & BẢO TRÌ (BIM FM): TỐI ƯU HÓA VÒNG ĐỜI TÀI SẢN
BIM ngày nay không chỉ là mô hình 3D, mà còn là nền tảng dữ liệu giúp kết nối toàn bộ vòng đời công trình — từ thiết kế, thi công đến vận hành & quản lý tài sản. Khi kết hợp với dữ liệu vận hành và các hệ thống quản lý, BIM giúp doanh nghiệp tối ưu chi phí, nâng cao hiệu quả vận hành và khai thác công trình hiệu quả hơn.
Nếu bạn đang tìm giải pháp triển khai BIM, quản lý dữ liệu xây dựng hay xây dựng hệ thống CDE, BIMCAD Vietnam sẵn sàng đồng hành cùng doanh nghiệp trong hành trình chuyển đổi số ngành xây dựng.
BIMCAD Vietnam luôn sẵn sàng đồng hành cùng bạn!
