GIS viết tắt Geographic Information System là "Hệ thống Thông tin Địa lý". GIS là "một công nghệ quản lý và xử lý toàn diện dữ liệu liên quan đến vị trí (dữ liệu không gian) bằng cách sử dụng vị trí địa lý làm manh mối, hiển thị dữ liệu đó một cách trực quan và cho phép phân tích nâng cao cũng như đưa ra quyết định nhanh chóng."
Các bản đồ tổng quát như bản đồ địa hình, bản đồ đường bộ và bản đồ khu dân cư, cũng như các bản đồ chuyên đề như bản đồ sử dụng đất, bản đồ phân bố dân cư và bản đồ nguy hiểm, được tạo ra, phân tích và trực quan hóa bằng hệ thống GIS.
Những ai sử dụng CAD để làm việc với mô hình BIM/CIM có thể đang nghĩ, "Tôi có thể thiết lập vị trí địa lý trong CAD rồi, vậy tại sao phải dùng GIS...?" Lần này, chúng tôi muốn giới thiệu những lợi ích của việc sử dụng GIS, một giải pháp dễ dàng triển khai, dành cho những người dùng CAD như bạn.
Tìm hiểu thêm : Tìm Hiểu Về GIS
Bạn đã bao giờ gặp phải tình huống như thế này chưa? Ngày nay, chúng ta có một môi trường phát triển tốt, nơi chúng ta có thể truy cập dữ liệu miễn phí, chẳng hạn như dữ liệu mở và thông tin thống kê do chính phủ và chính quyền địa phương công bố, cũng như dữ liệu từ Trung tâm Thông tin Địa không gian, nơi cung cấp thông tin địa không gian do ngành công nghiệp, chính phủ và giới học thuật nắm giữ.
Tuy nhiên, dữ liệu này thường được công bố ở định dạng CSV, XLS hoặc shapefile, và nhiều người có thể đã tải xuống dữ liệu nhưng lại gặp khó khăn trong việc xử lý nó sang định dạng cần thiết cho phần mềm CAD.
Sử dụng GIS, các tệp shapefile (tệp định dạng GIS) có thể dễ dàng được nhập khẩu, đồng thời việc xử lý và phân tích dựa trên thông tin thuộc tính cũng được thực hiện dễ dàng.
Các sản phẩm như Autodesk InfraWorks và Autodesk Civil 3D của Autodesk được tích hợp Autodesk Connector for ArcGIS, cho phép kết nối trực tiếp với ArcGIS Online của Esri. Nhờ đó, người dùng có thể dễ dàng nhập các dữ liệu GIS được chia sẻ trên nền tảng đám mây và tạo các bản đồ chuyên đề (thematic maps) dựa trên giá trị thuộc tính. Ngay cả khi không có giấy phép ArcGIS Online, người dùng vẫn có thể truy cập và tải về dữ liệu GIS công khai từ Esri Living Atlas với vai trò khách.
Ngoài ra, ngay cả khi bạn không có giấy phép ArcGIS Online, bạn vẫn có thể tải dữ liệu GIS được công khai trên trang Living Atlas của ESRI với tư cách người dùng khách.
Hình 1: Tạo và chỉnh sửa dữ liệu GIS trong ArcGIS.
Hình 2: Nhập dữ liệu GIS bằng InfraWorks
Hình 1 hiển thị màn hình khi thông tin về thảm họa và dữ liệu về cơ sở sơ tán từ Hệ thống Thông tin Số hóa Đất đai Quốc gia được nhập vào ArcGIS Online. Hình 2 hiển thị dữ liệu GIS từ Hình 1 được nhập vào InfraWorks, với mã màu theo loại thảm họa và các biểu tượng 3D được đặt tại vị trí (điểm) của các cơ sở sơ tán.
Bên cạnh đó, trong hệ sinh thái BIM, các nền tảng như VinaCDE có thể đóng vai trò hỗ trợ quản lý và chia sẻ dữ liệu GIS kết hợp với BIM. Mặc dù không tích hợp trực tiếp với ArcGIS như các sản phẩm của Autodesk, VinaCDE vẫn cho phép lưu trữ, đồng bộ và phân phối các tệp dữ liệu không gian (như SHP, LandXML, GeoJSON…) trong môi trường CDE, giúp các bên liên quan khai thác dữ liệu GIS hiệu quả hơn trong suốt vòng đời dự án.
Tìm hiểu thêm : VinaCDE - Nền tảng CDE số 1 cho ngành Xây dựng Việt Nam
Việc tìm kiếm tuyến đường tối ưu đến một công trường xây dựng là một ví dụ rất rõ ràng về phân tích GIS. GIS rất giỏi trong việc phân tích và trực quan hóa mạng lưới đường bộ dựa trên thông tin thuộc tính như loại đường (đường chính, đường phụ, v.v.), giới hạn tốc độ và quy định giao thông.
Gần đây, phân tích GIS 3D cũng đã trở nên khả thi. Ví dụ, phân tích không gian 3D rất hiệu quả trong các nghiên cứu phòng chống và giảm thiểu thiên tai như dự báo lũ lụt và mô phỏng điều kiện gió, cũng như để khảo sát tầm nhìn từ các tòa nhà mới.
Hình 3: Mô phỏng điều kiện gió trong ArcGIS
Hình 4: Phân tích trực quan ArcGIS
Ngoài việc nhập dữ liệu GIS vào phần mềm CAD để sử dụng, bạn cũng có thể nhập dữ liệu CAD vào GIS để phân tích và diễn giải. "ArcGIS Pro" của Esri là một phần mềm GIS dành cho máy tính để bàn với khả năng nhập và phân tích mô hình 3D nâng cao, bao gồm cả các tính năng dành cho Revit.
Ở Việt Nam, Phần mềm VinaCAD cũng có thể đóng vai trò cầu nối giữa CAD, BIM và GIS. Với khả năng tạo lập và chuẩn hóa dữ liệu thiết kế theo thực tế triển khai tại Việt Nam, VinaCAD giúp đảm bảo dữ liệu CAD đầu ra có cấu trúc rõ ràng, thuận lợi cho việc tích hợp vào các hệ thống GIS như ArcGIS Pro. Điều này góp phần hình thành một quy trình xuyên suốt từ thiết kế (CAD/BIM) đến phân tích không gian (GIS), đồng thời nâng cao hiệu quả quản lý và khai thác dữ liệu trong toàn bộ vòng đời dự án.
👉 Đăng ký dùng thử miễn phí VinaCAD
Với nhu cầu ngày càng tăng về số hóa và làm việc từ xa, việc sử dụng các dịch vụ cho phép người dùng xem tài liệu, bản vẽ CAD và mô hình 3D được lưu trữ trên đám mây thông qua trình duyệt web đang ngày càng phổ biến. Hiện nay, có rất ít dịch vụ có thể hiển thị dữ liệu đám mây điểm trên trình duyệt, nhưng ArcGIS Online, một hệ thống GIS dựa trên đám mây, có thể hiện thực hóa điều này.
Hình 5 hiển thị ảnh chụp màn hình dữ liệu đám mây điểm được công bố trong Cơ sở dữ liệu đám mây điểm tỉnh Shizuoka, được xem trong trình duyệt web. Bạn cũng có thể xem các mô hình 3D trong trình duyệt của mình, hoặc thậm chí cắt lát chúng, như được hiển thị trong Hình 6.
Hình 5: Hiển thị dữ liệu đám mây điểm trong ArcGIS Online
Hình 6: Hiển thị các lát cắt của mô hình Revit và địa hình trong ArcGIS Online
Có thể thấy rằng, GIS và BIM/CIM không phải là hai hệ thống tách rời mà bổ trợ lẫn nhau trong toàn bộ vòng đời dự án xây dựng. Nếu BIM/CIM tập trung vào mô hình chi tiết của công trình, thì GIS lại cung cấp bối cảnh không gian rộng lớn như địa hình, hạ tầng, môi trường và các yếu tố rủi ro. Chính sự kết hợp này giúp nâng cao chất lượng phân tích, từ quy hoạch, thiết kế cho đến vận hành và bảo trì công trình.
Sự phát triển của các nền tảng như ArcGIS Pro cho thấy xu hướng hội tụ ngày càng rõ rệt giữa CAD, BIM và GIS, khi dữ liệu thiết kế có thể được đưa trực tiếp vào môi trường GIS để phân tích không gian, trực quan hóa 3D và hỗ trợ ra quyết định. Điều này mở ra khả năng xây dựng các hệ thống quản lý thông minh như Digital Twin, nơi dữ liệu được liên kết xuyên suốt và cập nhật theo thời gian thực. Trong xu hướng đó, các nền tảng CDE đóng vai trò kết nối dữ liệu giữa BIM và GIS, giúp quản lý thông tin đồng bộ và xuyên suốt dự án.
Bạn đang gặp khó khăn trong việc triển khai BIM, REVIT, CDE, hay bất kỳ khía cạnh công nghệ và kỹ thuật liên quan đến BIM cho dự án của mình?
Đừng lo lắng, BIMCAD Vietnam luôn sẵn sàng đồng hành cùng bạn!
