IFC 5.0: NHỮNG ĐIỂM MỚI VÀ Ý NGHĨA VỚI OPENBIM

1. Giới thiệu về IFC 5.0 và tầm quan trọng đối với openBIM

IFC (Industry Foundation Classes) là tiêu chuẩn mở của buildingSMART giúp trao đổi dữ liệu mô hình trong BIM giữa các bên và nền tảng khác nhau. IFC đã và đang được sử dụng rộng rãi trong các quy trình openBIM, là “ngôn ngữ chung” để chia sẻ mô hình giữa Revit, ArchiCAD, Tekla và nhiều công cụ khác. 

Nhằm mở rộng và chuẩn hóa hơn nữa khả năng trao đổi dữ liệu, buildingSMART International và Ủy ban ISO/TC 59/SC 13 JWG 12 đã phát triển kế hoạch dự án IFC 5 Core — tiền đề của IFC 5.0 update.

IFC 5.0 được xem là bước tiến lớn tiếp theo sau IFC 4.x trong tiến trình phát triển tiêu chuẩn mở cho BIM, hướng tới mô hình hóa dữ liệu linh hoạt hơn, dễ mở rộng và phù hợp với các quy trình dữ liệu số hiện đại.

IFC 5.0 update

2. Những điểm cải tiến chính trong IFC 5.0

2.1. Kiến trúc chuẩn hóa modular thay vì đơn khối

Khác với các phiên bản trước, IFC 5.0 được xây dựng theo cấu trúc modular/core (lõi) + extension (phần mở rộng). Điều này có nghĩa:

• IFC 5.0 chia thành nhiều module chuyên dụng (core và domain-specific) để xử lý các lĩnh vực khác nhau như kiến trúc, kết cấu, cơ điện hay vận hành.
• Module Core định nghĩa các khái niệm trung lập, chẳng hạn nhận dạng đối tượng, cấu trúc không gian và mở rộng, tạo nền tảng chung cho tất cả ứng dụng liên quan.
• Các module mở rộng có thể được phát triển và cập nhật mà không ảnh hưởng đến lõi, giúp tiêu chuẩn linh hoạt hơn trong tương lai.

2.2. Tăng khả năng mở rộng và tương thích với workflows dữ liệu hiện đại

• Kiến trúc mới cho phép dễ dàng bổ sung các thành phần mới (ví dụ dữ liệu thời gian, chi phí, IoT) theo nhu cầu.
• IFC 5.0 hướng tới khả năng tương tác mạnh mẽ hơn với các nền tảng số khác như Digital Twin, điện toán đám mây và các hệ thống quản lý dữ liệu dự án mở.
• Thiết kế này giúp phiên bản mới dễ được các nhà phát triển phần mềm BIM triển khai và hỗ trợ.

3. Tác động của IFC 5.0 với cộng đồng openBIM

3.1. Tăng cường khả năng trao đổi dữ liệu liên phần mềm

IFC luôn là xương sống của openBIM, và với update mới:

• Dữ liệu mô hình BIM sẽ được biểu diễn chính xác hơn khi chuyển giữa các công cụ BIM khác nhau.
• Kỹ sư, nhà thầu và chủ đầu tư đều sử dụng phiên bản mở này để đảm bảo tính nhất quán trong thiết kế – thi công – vận hành.

Điều này giúp giảm sai sót khi xuất/nhập dữ liệu, đặc biệt trong các dự án đa bộ môn, đa phần mềm.

3.2. Hỗ trợ phát triển hệ sinh thái BIM mở

Các công ty phần mềm BIM đang bắt đầu chuẩn bị công cụ hỗ trợ IFC5, ví dụ như ACCA software đang thử nghiệm và trình diễn các công cụ như usBIM.ifc5 để quản lý và xem dữ liệu IFC5.

Điều này là một tín hiệu tích cực cho thấy các nhà phát triển phần mềm đang bắt đầu đồng bộ với tiến trình tiêu chuẩn mới.

4. Lộ trình triển khai và hội nhập tiêu chuẩn mới

4.1. Tư vấn và phản hồi dự án IFC 5.0

IFC 5 Core Project Plan đã được buildingSMART đưa ra để phản hồi bởi Standards Committee, với quá trình xem xét và đánh giá nhằm đảm bảo tính khả thi, minh bạch và phù hợp với nhiều môi trường công nghệ.

Kết quả của cuộc tham vấn này sẽ giúp định hình phần cuối cùng của bộ tiêu chuẩn trước khi chính thức đi vào sử dụng.

4.2. Tương thích với IFC 4.x để giảm rủi ro áp dụng

Một trong các mục tiêu của IFC 5.0 update là không thay thế hoàn toàn IFC 4.x, mà mở rộng dựa trên nền tảng cũ một cách linh hoạt. Điều này giúp các dự án hiện tại dễ chuyển đổi hơn mà không phá vỡ workflow đang triển khai.

5. Lợi ích chiến lược cho doanh nghiệp và kỹ sư BIM

5.1. Tăng tính linh hoạt và mở rộng quy trình BIM

Với modular approach trong IFC5, doanh nghiệp có thể:

• Áp dụng phần mở rộng dữ liệu theo nhu cầu riêng (4D/5D, IoT, quản lý tài sản…)
• Kết nối dữ liệu với các nền tảng dữ liệu lớn hơn như Digital Twin, IoT, CDE.

Điều này nâng cao giá trị sử dụng dữ liệu BIM theo vòng đời dự án.

5.2. Chuẩn hóa tốt hơn cho workflows mở

IFC 5.0 update đồng nghĩa với việc các thành phần xây dựng, không gian hay thông số domain-specific sẽ được mô tả rõ ràng hơn theo chuẩn mở, giúp giảm sai lệch khi trao đổi dữ liệu giữa các nền tảng BIM.

Kết luận

Phiên bản IFC 5.0 update đại diện cho bước phát triển tiếp theo của tiêu chuẩn IFC, tập trung vào modularization, khả năng mở rộng dữ liệu và hỗ trợ cho workflow số hóa sâu rộng hơn. Đây là cơ sở để nâng cao hiệu quả trao đổi dữ liệu trong openBIM, hướng tới tương lai của thiết kế – thi công – vận hành số.

Tại BIMCAD Vietnam, chúng tôi theo sát các tiêu chuẩn như IFC 5.0 và openBIM để tư vấn, triển khai giải pháp dữ liệu BIM tương thích với chuẩn mới. Liên hệ với chuyên gia của chúng tôi để được hỗ trợ cập nhật tiêu chuẩn, tích hợp IFC vào workflow của bạn và nâng cao chất lượng dữ liệu dự án một cách bền vững.